Ειδοποίηση
  • Google Geocoding API error: The request was denied.
Κυρκαλαίικο Λαγκάδι το άγνωστο φαράγγι της Βιλιβίνας
4.5/5 κατάταξη (2 ψήφοι)
Φωτογραφία-Κείμενο: Γιάννης Φαρσαράκης

Η Βιλιβίνα είναι χωριό του νέου διευρυμένου Δήμου Καλαβρύτων. Είναι χτισμένη στις νότιες πλαγιές του όρους Ρούσκιο ή Αϊ-Γιώργης, το οποίο αποτελεί μέρος του βόρειου τμήματος της οροσειράς Κερύνεια και η οποία έχει σαν φυσικά της σύνορα ανατολικά το φαράγγι του Βουραϊκού, δυτικά τον Κερυνίτη ποταμό και νότια την πεδιάδα των Καλαβρύτων.
Το χωριό έχει υψόμετρο 900 μέτρα και είναι χτισμένο μεταξύ δυο χειμάρρων, που κατεβαίνουν τις πλαγιές του Αϊ-Γιώργη και ενώνονται με το παραπόταμο του Κερυνίτη, Καμίνια ή Λαγκάδα.
Η περιοχή ήταν από τα Βυζαντινά χρόνια γνωστή για τους αμπελώνες και τα κρασιά της. Αναφορές σε διάφορες πηγές μαρτυρούν ότι το χωριό κατοικήθηκε από παροίκους κατά την εποχή της Φραγκοκρατίας, όπου ο τότε Βαρώνος της Αιγιαλείας Cherpigny είχε εκεί αμπελώνες και κρασαποθήκη. Από εκεί και η πιθανή προέλευση του ονόματος Βιλιβίνα, καθώς στην Βενετική απογραφή του 1700 αναφέρεται σαν Ville Vina (χωριό του κρασιού). Κατά την εποχή των Παλαιολόγων η Βιλιβίνα υπήρξε τσιφλίκι της Μονής Πεπελενίτσας και οι κάτοικοι της εργάζονταν ως κολίγοι στα αμπέλια και τα χωράφια.
Η Βιλιβίνα άρχισε να διαμορφώνει τη σημερινή της μορφή κατά τη περίοδο της Α’ Τουρκοκρατίας (1459-1687). Στα χρόνια της Β’ Τουρκοκρατίας (1715-1821) και της έναρξης της Επανάστασης η Βιλιβίνα έπαιξε σημαντικό ρόλο στην εξέλιξη του αγώνα και κάτοικοί της πήραν μέρος σε πολλές μάχες όπως αυτή του Πέτα.
Σήμερα η Βιλιβίνα αποτελείται από δύο συνοικίες και κατά τους χειμερινούς μήνες είναι σχεδόν έρημη, με εξαίρεση κάποιους κτηνοτρόφους και τον παραδοσιακό Ξενώνα «Ορειάδες» που λειτουργεί όλο τον χρόνο. Το καλοκαίρι το χωριό ζωντανεύει  και στην κεντρική πλατεία με τα πλατάνια λειτουργεί και ταβέρνα. Είναι ένα όμορφο  χωριό, πλακοστρωμένο στο μεγαλύτερο μέρος του, γύρω από την πλατεία και την μεγάλη εκκλησία της Παναγίας Θεοτόκου με τα δύο καμπαναριά. Μια προσεγμένη πινακίδα καθοδηγεί τον επισκέπτη του χωριού στα αξιοθέατά του.

Ανακαλύπτοντας το φαράγγι

Η υποψία για την ύπαρξη ενός ενδιαφέροντος φαραγγιού γεννήθηκε τυχαία σε μια εκδρομική βόλτα του Σαββατοκύριακου. Οδηγώντας από Μαμουσιά προς Βιλιβίνα και περνώντας μια τσιμεντένια γέφυρα, φάνηκε ότι αυτή δεν γεφύρωνε ένα ρέμα η ποτάμι, αλλά ένα βαθύ χάσμα, μια κάθετη ρωγμή βάθους 20 περίπου μέτρων όπου στον πυθμένα της  έτρεχε νερό.
Την ίδια μέρα έγινε πεζοπορικά μια έρευνα στην είσοδο και έξοδο του φαραγγιού  και ακολουθώντας κάποιο καλντερίνι που βρήκαμε τυχαία φτάσαμε σε ένα πέτρινο γεφύρι που περνούσε πάνω από το φαράγγι. Από πληροφορίες που πήραμε αργότερα, από ντόπιους που συναντήσαμε στο χωριό, μάθαμε ότι το καλντερίμι ένωνε την Βιλιβίνα με το γειτονικό χωριό Δουμενά και ότι το γεφύρι αναφέρεται σαν ένα από τα αρχαιότερα τοξωτά γεφύρια της περιοχής Καλαβρύτων. Επίσης για το φαράγγι (κατά τους ντόπιους Κυρκαλαίικο λαγκάδι) δεν υπήρχε καμία πληροφορία, σημάδι πως η διάσχιση του ήταν αδύνατη  χωρίς κατάλληλο  εξοπλισμό.
Έτσι, αφού έγινε η κατάλληλη προετοιμασία σε υλικά, εξοπλισμό κλπ, στις 10/3/2013, η τετραμελής ομάδα μας ξεκίνησε την κατάβαση. Στην αρχή ακολουθήσαμε  το ποταμάκι έως το σημείο που άρχισε να στενεύει ανάμεσα σε κάθετα βράχια. Από εκεί αρχίζουν και οι καταβάσεις που οι περισσότερες γίνονται μέσα στο νερό λόγω της στενότητας του χώρου. Τα νερά πέφτοντας από ψηλά σχηματίζουν υπέροχους καταρράκτες  που μας έκαναν να σταματάμε συνεχώς, να κοιτάμε πίσω και να τους θαυμάζουμε. Συνολικά κατεβήκαμε 15 καταρράκτες... Οι δύο μεγαλύτεροι έχουν ύψος 20 μέτρα περίπου. Το νερό έχει διαβρώσει τον βράχο τόσο κάθετα που σε κάποια σημεία δεν βλέπεις τον ουρανό και νοιώθεις ότι βρίσκεσαι σε σπήλαιο.
Κάπου στην μέση του φαραγγιού συναντήσαμε την τσιμεντένια γέφυρα  με τον δρόμο και φάνηκαν τα πρώτα δείγματα πολιτισμού σε μορφή σκουπιδιών. Δυστυχώς το φαράγγι της Βιλιβίνας δεν αποτελεί την εξαίρεση στον κανόνα. Τι πιο εύκολο να ξεφορτωθείς τα σκουπίδια σου πετώντας τα από την γέφυρα στο ρέμα. Προσπαθήσαμε να τα αγνοήσουμε και συνεχίσαμε ώσπου φτάσαμε στο πέτρινο γεφύρι. Εκεί παρατηρήσαμε ότι η μορφή του φαραγγιού αλλάζει. Πίσω μας είχαμε γυμνά πέτρινα τοιχώματα ενώ μετά το γεφύρι όλα ήταν πιο πράσινα.

Σπηλαιώδες πέρασμα

Προχωρώντας άρχισε ο ενθουσιασμός  μας  να μεγαλώνει, το φαράγγι άρχιζε να γίνεται πανέμορφο, τα τοιχώματα είναι πλέον καταπράσινα  καλυμμένα από βρύα, ρίζες λιθοποιημένες... Από τρύπες στον βράχο εκτοξεύονταν πίδακες νερού... Παντού έσταζε από ψηλά. Σταματήσαμε μπροστά σε μια κατάβαση όπου δεν μπορούσαμε να δούμε τον πυθμένα και φαινόταν ότι κάτι άλλαζε πάλι, καθώς στο βάθος σκοτείνιαζε πολύ. Στήσαμε τα σχοινιά και κατεβήκαμε. Δύσκολο να περιγράψεις τις εικόνες και τα συναισθήματα. Το φαράγγι  μεταμορφώνεται σε σπηλαιώδες πέρασμα, άφθονα νερά κυλούν από την οροφή και τα τοιχώματα είναι διακοσμημένα από σταλαγμίτες όλων των μορφών. Αφού μείναμε περίπου μία ώρα για να θαυμάσουμε και να φωτογραφίσουμε τον διάκοσμο, συνεχίσαμε την πορεία μας.
Βγήκαμε από την σπηλιά και λίγο παρακάτω βρήκαμε ένα νεραύλακο και ένα μικρό φράγμα που είχαν φτιάξει παλιότερα οι χωρικοί για να στέλνουν το νερό σε έναν νερόμυλο που λείψανά του φαίνονται στην έξοδο του φαραγγιού.
Μετά το φαράγγι τα νερά πέφτουν σε ένα πανέμορφο σκεπασμένο από πλατάνια ποταμάκι που έρχεται από τα ανατολικά και χύνεται στον Κερυνίτη ποταμό.
Για τους λάτρεις των καταβάσεων φαραγγιών πρέπει να σημειωθεί ότι το φαράγγι δεν είναι ασφαλισμένο με πιστοποιημένα υλικά  και είναι σε επίπεδο εξερεύνησης.

Προσκύνημα στην Πλατανιώτισσα

Σε μια καταπάσινη τοποθεσία, με άφθονα και κρύα νερά, βρίσκεται το εκκλησάκι της Παναγίας της Πλατανιώτισσας που έχει σχηματιστεί μέσα στο κοίλωμα (κουφάλα) ενός τεράστιου πλατάνου, ο οποίος προήλθε από τρία πλατάνια που φύτρωσαν μαζί και με την πάροδο του χρόνου ενώθηκαν και δημιούργησαν το αξιοθαύμαστο αριστούργημα της φύσης. Το ιστορικό αυτό πλατάνι έχει ύψος 25μ. περίπου, περίμετρο στη βάση του 16μ. και στο μέσο του 12,65μ. και έχει χωρητικότητα 20 ατόμων. Υπάρχει ένα μικρό τέμπλο με δυο μικρούς κίονες οι οποίοι σχηματίζουν την Ωραία Πύλη. Η εικόνα της Παναγίας Βρεφοκρατούσας είναι αποτυπωμένη πάνω στο πλατάνι, σε ύψος 3 μέτρων από το έδαφος στο εσωτερικό του κοιλώματος. Κατά την παράδοση η εικόνα αποτυπώθηκε στον πλάτανο στα χρόνια της εικονομαχίας, όταν μοναχοί του Μεγάλου Σπηλαίου για να σώσουν την εικόνα της Παναγίας της Βρεφοκρατούσας την μετέφεραν από τόπο σε τόπο και έτσι διανυκτέρευσαν ένα βράδυ στο χωριό Κλαπατσούνα όπως λεγόταν τότε, μέσα στο φυσικό κοίλωμα του πλατάνου. Το πρωί όταν πήραν την εικόνα για να συνεχίσουν το δρόμο τους είδαν έκπληκτοι το αποτύπωμά της στον κορμό του δέντρου, στην τοποθεσία που την είχαν ακουμπήσει. Έτσι ονομάστηκε Παναγία η Πλατανιώτισσα καθώς και το χωριό. Ο ναός γιορτάζει στις 8 Σεπτεμβρίου. Το χωριό δημιουργήθηκε στα χρόνια της Τουρκοκρατίας γύρω από το ομώνυμο μοναστήρι.

Στην αρχαία Κερύνεια

Πρίν τα πρώτα σπίτια της Μαμουσιάς αξίζουν την επίσκεψή μας τα ερείπια της αρχαίας Κερύνειας που σώζονται στο ύψωμα Βουνί, βορείως του χωριού σε θέση φυσικά οχυρή. Η πόλη γνώρισε την μεγαλύτερη ακμή της στην ελληνιστική εποχή, όταν προσχώρησε στην Αχαϊκή Συμπολιτεία (το 276 π.Χ.). Μία από τις σημαντικότερες μορφές στην ιστορία της Αχαϊκής Συμπολιτείας, ο Μάργος, που διετέλεσε και στρατηγός της, καταγόταν από την Κερύνεια.
Τα ορατά λείψανα της αρχαίας πόλης στο Βουνί χρονολογούνται κυρίως στην ελληνιστική εποχή. Στη θέση Άγιος Κωνσταντίνος, στους πρόποδες του υψώματος σώζεται σημαντικό ταφικό μνημείο (ηρώο) του 3ου αι. π.Χ. Στην οχυρωμένη πόλη οδηγούσε μονοπάτι εν μέρει λαξευμένο στο φυσικό βράχο του υψώματος. Σώζονται κατάλοιπα του τείχους, το αρχαίο θέατρο, λείψανα δημόσιων κτιρίων και οικιών και μία κρήνη στην είσοδο της πόλης στη θέση Παλιόμυλος. Σε απόσταση 900 μ. βορειοανατολικά της οχυρωμένης πόλης, στη θέση Προφήτης Ηλίας, έχουν βρεθεί τα κατάλοιπα ιερού (6ος-4ος αι. π.Χ.).

 

Προδιαγραφές

  • Πληροφορίες:

    Στην Βιλιβίνα λειτουργεί από το 2004 ο παραδοσιακός πέτρινος ξενώνας «Ορειάδες» σε ανακαινισμένο κτήριο του 1800. Επίσης στην πλατεία του χωριού λειτουργεί κατά τους καλοκαιρινούς μήνες η ταβέρνα «Τα Βιλιβίνια.»

     

  • Πρόσβαση:

    Από την εθνική οδό Αθηνών Πατρών βγαίνουμε στο Διακοπτό. Δύο χλμ. μετά το Διακοπτό με κατεύθυνση προς το Αίγιο στρίβουμε αριστερά για Μαμουσιά. Μετά από 17χλμ. και αφού περάσουμε τη Μαμουσιά στρίβουμε δεξιά για Βιλιβίνα και ακολουθούμε το δρόμο για 3 χλμ.
    Άλλη διαδρομή είναι δυόμιση χιλιόμετρα μετά το Διακοπτό με κατεύθυνση προς το Αίγιο στρίβουμε αριστερά για Μπουφούσκια-Πλατανιώτισσα. Η Πλατανιώτισσα βρίσκεται στον οδικό άξονα Καλαβρύτων-Αιγίου μέσω Πτέρης σε απόσταση 30 χιλ. από τα Καλάβρυτα. Από εδώ στρίβουμε αριστερά για Βιλιβίνα.

     

Χάρτης