Ειδοποίηση
  • Google Geocoding API error: You are over your quota.
Καταφύκι Ερμιονίδας Πεζοπορία στο φαράγγι τον μύθων
4.9/5 κατάταξη (8 ψήφοι)
κείμενο: Δαμιανός Νάκος | φωτογραφίες: Δαμιανός Νάκος

Αντικρίζοντας το επιβλητικό φαράγγι να στέκει αγέρωχο απέναντί μου, πήρα μια βαθιά ανάσα και έκλεισα τα μάτια. Από το μυαλό μου άρχισαν να περνούν σαν κύματα αέρα, οι μύθοι, οι θρύλοι και οι ιστορίες που το περιβάλλουν.

Οι νεράϊδες της λαϊκής φαντασίας που κατοικούσαν εκεί, οι καλές και οι πανούργες μάγισσες, ο ξακουστός ληστής της περιοχής Λύγκος, ο μέγιστος ημίθεος του αρχαίου κόσμου Ηρακλής, ο βασιλιάς του Άδη που ανέβηκε από αυτό το πέρασμα στον πάνω κόσμο για να κλέψει την όμορφη Περσεφόνη, ακόμη και οι τρομαγμένοι κάτοικοι που λέγεται πως έτρεχαν πανικόβλητοι σε αυτό το σημείο για να προστατευτούν από τη μανία των πειρατών.

Ένα φαράγγι για όλους

Ο λόγος για το «Καταφύκι», το φαράγγι των μύθων, που βρίσκεται μόλις 5 χιλιόμετρα έξω από τη γραφική παραθαλάσσια κωμόπολη της Ερμιόνης, στη νοτιοανατολική Αργολίδα. Δεν θα δυσκολευτείτε να το βρείτε. Οι ταμπέλες της περιοχής θα κάνουν τη ζωή σας πιο εύκολη. Ακολουθώντας τες, φτάνουμε μέχρι το ύστατο σημείο που μπορούμε να αφήσουμε το αυτοκίνητο. Σχεδόν δίπλα στο φαράγγι. Το τοπίο είναι επιβλητικό. Δυο χωρισμένα βουνά με απότομους και κακοτράχαλους βράχους, σχηματίζουν μια βαθιά χαράδρα που σε καλεί να την εξερευνήσεις. Κατεβαίνοντας από το αυτοκίνητο δεν μπορείς, παρά να αφεθείς στην ηρεμία του άγριου και εντυπωσιακού φυσικού τοπίου που αντικρίζεις γύρω σου. H επομένη κίνηση είναι να φορτώσεις το σακίδιο στον ώμο και να ακολουθήσεις τα κελεύσματα. Η πεζοπορία στο Καταφύκι είναι ομολογουμένως πολύ εύκολη. Ενδείκνυται για όλες τις ηλικίες και είναι ιδανική για οικογένειες με μικρά παιδιά, λόγω του βατού μονοπατιού που το διασχίζει και του μικρού μήκος του (μόλις 2,5 χιλιομέτρων).

Καταφύγι... θνητών και αθανάτων

Ξεκινώντας να διασχίσεις το Καταφύκι («Καταφύγι» όπως ονομαζόταν παλιά, λόγω του ότι εκεί εύρισκαν καταφύγιο οι κάτοικοι της περιοχής από τις εισβολές τον πειρατών και γενικότερα από τις εχθρικές επιδρομές και τους πολέμους στο διάβα των αιώνων), στα αριστερά σου δεσπόζει ο πιο εντυπωσιακός από τους βράχος, με ύψος περίπου 200 μέτρων. Λίγα βήματα, και διακρίνεις στο μέσο του βράχου αυτού ένα σπήλαιο. Η φούρκα του διαβόλου! Τη σπηλιά αυτή την περιτριγυρίζουν ιστορίες και μύθοι για νεράιδες και μάγισσες. Εκεί κρυβόταν ο πιο ξακουστός ληστής της περιοχής, ο Λύγκος, όπου φύλαγε και την λεία του. Άλλη μια θεωρία για τη σπηλιά λέει ότι επικοινωνεί υπογείως με το ιστορικό σπήλαιο Φράγχθι στην Κοιλάδα, που ανασκαφές έδειξαν ότι πρωτοκατοικήθηκε από τον άνθρωπο του Νεάντερνταλ, κατά την Μουστιαία περίοδο, 40.000 χρόνια πριν τη γέννηση του Χριστού!Κοιτάζοντας ψηλά τους μεγάλους βράχους δυτικά του φαραγγιού αντικρίζεις άλλη μια σπηλιά, τόπο ιερό για τους αρχαίους Ερμιονείς καθώς πίστευαν ότι εκεί βρισκόταν μια από τις εισόδους του Κάτω Κόσμου που οδηγούσε στο βασίλειο του Άδη. Λέγεται επίσης πως από εκεί ο Ηρακλής πέρασε στον Κάτω Κόσμο για να εκπληρώσει τον δωδέκατο άθλο, τον τελευταίο και πιο δύσκολο: να πιάσει και να μεταφέρει στον βασιλιά της Τίρυνθας Ευρυσθέα, τον φοβερό και τρομερό Κέρβερο. Ένα σκύλο με τρία κεφάλια και ουρά που απόληγε σε κεφαλή δράκου και ο οποίος φύλαγε τις πύλες του Άδη. Ένας άλλος μύθος λέει ότι από εκεί ο θεός Πλούτωνας, βασιλιάς του Άδη, ανέβηκε στον πάνω κόσμο προκειμένου να κλέψει την κόρη της θεάς Δήμητρας, την όμορφη Περσεφόνη, για να την κάνει γυναίκα του. Με την αφορμή του μύθου οι αρχαίοι Ερμιονείς έφτιαξαν στην γύρω περιοχή τους ναούς της Δήμητρας και της Περσεφόνης. Άλλο ένα στοιχείο που μαρτυράει ότι στην περιοχή πίστευαν ότι βρίσκεται μια από τις εισόδους για τον Άδη είναι και το γεγονός ότι οι αρχαίοι Ερμιονείς δεν έβαζαν στο στόμα των νεκρών οβολό όπως συνηθίζονταν σε όλες τις άλλες περιοχές, γιατί η πορεία τους για τον κάτω κόσμο ήταν σύντομη! Συνεχίζοντας το περπάτημα, συναντάμε στα δεξιά μας το εξωκλήσι του Αγίου Νικόλα. Κτίστηκε κατά τη διάρκεια της Τουρκοκρατίας, το έτος 1740, και μας μαρτυρεί με το όνομα του ότι το στοιχείο του νερού αυτά τα χρόνια στην περιοχή, ήταν πλούσιο. Ακόμα διακρίνεις ζωγραφισμένους σταυρούς στα γύρω βράχια από τους πιστούς της εποχής. Ήταν σημάδια για να εξαγνιστούν τα κακά δαιμόνια που πίστευαν ότι ζούσαν εκεί. Σήμερα το εκκλησάκι αυτό είναι ένα μεταβυζαντινό μνημείο. Στη συνέχεια φτάνουμε στο ιστορικό γεφύρι όπου μας περνάει στην απέναντι όχθη του ποταμού. Από εκεί ξεκινά το πιο όμορφο κομμάτι του μονοπατιού μέσα από πυκνή βλάστηση, πεύκα, πικροδάφνες, μυρτιές, λυγαριές, σχίνους, θυμάρια και λίγα πλατάνια. Αξίζει να σημειωθεί ότι το φαράγγι αποτελεί καταφύγιο για πολλά ειδή φυτών, πτηνών, ερπετών και θηλαστικών. Ανάμεσά τους έχουν καταγραφεί προστατευόμενα και σπάνια ειδή όπως ορχεοειδή, κροκοί, ανατολικοί πλάτανοι, μυωξοί, βραχοκιρκίνεζοι, μπούφοι, νανόμπουφοι, πεπλοκουκουβάγιες και πράσινοι φρύνοι. Το μονοπάτι στην αρχαιότητα ήταν ένας από τους δρόμους που ένωνε την Ερμιόνη με την περιοχή του ομηρικού Μάσητα, τη σημερινή Κοιλάδα.

Στην όαση Παπούλια.

Συνεχίζοντας το μονοπάτι και περνώντας στη δεξιά όχθη του μικρού ποταμού που υπάρχει εκεί, συναντάμε ένα παλιό εικονοστάσι του Αγίου Νικολάου. Στην συνέχεια ο δρόμος φαρδαίνει και η βλάστηση αραιώνει. Μόλις ξαναπεράσουμε κάθετα το ποτάμι καταλαβαίνουμε ότι το φαράγγι τελειώνει και η πεζοπορία μας συνεχίζεται από αγροτικό δρόμο. Λίγα μέτρα μετά, συναντάμε απομεινάρια ενός παλιού νερόμυλου. Άλλο ένα σημάδι ότι το νερό ήταν άφθονο σε κάποια παλαιότερη εποχή. Περνώντας από βιολογικούς ελαιώνες, φτάνουμε στο ιστορικό εκκλησάκι των Αγίων Αναργύρων, στα Παπούλια όπως ονομάζεται ο τόπος εκεί, όπου αντικρίζουμε μια πηγή. Δροσιζόμαστε για λίγο και ανεβαίνουμε στον μεγάλο φιλόξενο προαύλιο χώρο της εκκλησίας, με πολλά πεύκα, παγκάκια, τραπέζια, παιδική χαρά. Μέρος ιδανικό για ξεκούραση, πικ-νικ και κατασκήνωση. Στο χώρο αυτό οι κάτοικοι των γύρω περιοχών γιορτάζουν κάθε χρόνο την Πρωτομαγιά. Τα Παπούλια είναι η άλλη είσοδος και η αντίστροφη αφετηρία για πεζοπορία στο φαράγγι. Από το ίδιο σημείο μπορεί να επιλέξει κανείς δυο προορισμούς: το χωριό Ηλιόκαστρο (περίπου 1 ώρα με τα πόδια), όπου η διαδρομή είναι μοναδική, διασχίζοντας το ποτάμι μέσα από πλατάνια, δρυς, δάφνες, πεύκα και πολλά άλλα είδη. Στο μέσο αυτής της διαδρομής βρίσκεται καλά κρυμμένος ακόμα ένας καλοδιατηρημένος νερόμυλος. Η άλλη διαδρομή και πιο φημισμένη, έχει προορισμό το γραφικό χωριό Φούρνοι που μπορεί κάποιος να φτάσει εύκολα πεζοπορώντας σε 30΄.

Δραστηριότητες & Προστασία

Η πεζοπορία δεν είναι η μόνη δραστηριότητα που μπορεί να κάνει κάποιος επισκέπτης στο Καταφύκι. Στους εντυπωσιακούς βράχους του έμπειροι αθλητές, ιδίως από το εξωτερικό, έχουν χαράξει αναρριχητικές διαδρομές και το επισκέπτονται συχνά. Άλλη δραστηριότητα είναι το ποδήλατο βουνού και το τρέξιμο ανωμάλου δρόμου. Το γεγονός ότι δεν έχει αλλοιωθεί η μορφή του φαραγγιού, οφείλεται στον συνεχή αγώνα συλλόγων και κατοίκων της περιοχής, που απέτρεψαν να γίνει η περιοχή δημόσιος δρόμος. Από το 1992 και μετά, με την απόφαση υπ’ αριθμόν 772/1992 του Συμβουλίου της Επικρατείας, το φαράγγι προστατεύεται «ως περιοχή ιδιαίτερου φυσικού κάλλους και καταφύγιο άγριας ζωής». Ο ποταμός στο φαράγγι εδώ και πολλά χρονιά είναι γενικά άνυδρος σχεδόν όλο το χρόνο. Η μόνη περίοδος που δεν ενδείκνυται για πεζοπορία και κάθε ανάλογη δραστηριότητα είναι μόνο η χειμερινή, γιατί εάν υπάρξουν ισχυρές βροχοπτώσεις, το ποτάμι παίρνει και πάλι ζωή. Σαν να εμφανίζεται ο θεός του Άδη μπροστά σου και τρέχοντας με ορμή, κυνηγά την όμορφη Περσεφόνη με κατεύθυνση προς την θάλασσα...

 

Προδιαγραφές

  • Πρόσβαση:

    ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΑΔΡΟΜΗΣ

    Διαδρομή: ΚΑΤΑΦΥΚΙ - ΠΑΠΟΥΛΙΑ

    Δυσκολία: A (εύκολη)

    Χιλιομετρική απόσταση: 2,5 Χλμ.

    Χρόνος: 30 λεπτά

    Υψομετρική διαφορά: 30 – 70m

    ΠΡΟΣΒΑΣΗ

    Κατευθυνόμαστε προς ΚΡΑΝΙΔΙ. Πριν την είσοδο της πόλης, στον κυκλικό κόμβο, στρίβουμε αριστερά ακολουθώντας την ταμπέλα προς ΕΡΜΙΟΝΗ. Στα 5 χλμ., περίπου 200 μ. πριν την AVIN, υπάρχει μικρή ταμπέλα στα δεξιά μας που γράφει ΑΓ. ΡΑΦΑΗΛ, ΑΓ. ΠΑΝΤΕΛΕΗΜΩΝ και στρίβουμε αριστερά. Περνάμε την πρώτη διασταύρωση για ΑΓ. ΡΑΦΑΗΛ, ΑΓ. ΠΑΝΤΕΛΕΗΜΟΝ και μετά το γεφυράκι στη διασταύρωση στρίβουμε αριστερά. Μετά συναντάμε την ταμπέλα προς ΚΑΤΑΦΥΚΙ, την ακολουθούμε και παρκάρουμε μπροστά στο άνοιγμα πριν το φαράγγι. Εναλλακτικά από ΕΡΜΙΟΝΗ παίρνουμε το δρόμο για ΘΕΡΜΗΣΙΑ και πριν το κυκλικό συναντάμε πινακίδες για ΚΑΤΑΦΥΚΙ. Τέλος μπορούμε να πάμε και από το χωριό ΦΟΥΡΝΟΙ. Περνάμε το χωριό και περίπου μισό χλμ. μετά παίρνουμε το χωματόδρομο στα δεξιά μας που οδηγεί στο ξωκλήσι των ΑΓ. ΑΝΑΡΓΥΡΩΝ στα ΠΑΠΟΥΛΙΑ.

Χάρτης