Ειδοποίηση
  • Google Geocoding API error: You are over your quota.
Πατρινή Τσικνοπέµπτη
5.0/5 κατάταξη (3 ψήφοι)

Κείμενο: Αλεξία Τούλιου Φωτογραφία: Νίκος Υφαντής, Αλεξία Τούλιου

Ξηµερώνει Τσικνοπέµπτη και θα ’ναι ευχής έργον ένας ήλιος πάνω από την Πάτρα. Η παράδοση προστάζει η µέρα τούτη να τιµάται πανηγυρικά. Θες ο φόβος της απαγκίστρωσης από τις ρίζες, θες η λαιµαργία µας ή η σκωπτική καρναβαλική διάθεση, όπως και να ’χει, η Τσικνοπέµπτη εξελίσσεται σε µια λαµπερή γιορτή που κρατάει ένα µερόνυχτο. Και είναι από εκείνες τις βραδιές που η απουσία του φεγγαριού δεν µετρά. 

Πρωινή βόλτα στην πόλη και παντού ξεπετάγονται αυτοσχέδιες ψησταριές. Στα πεζοδρόµια κεντρικών οδών, σε αυλές, έξω από τράπεζες, στα προαύλια των σχολείων, στις δηµόσιες υπηρεσίες. Μαζί µε τους µπάστακες, τις καρναβαλικές φιγούρες δηλαδή, συνθέτουν ένα ιδιόµορφο σκηνικό. Περίοπτη θέση έχει και η Μαυροδάφνη, το γλυκό σκουρόχρωµο κρασί που συνοδεύει τα γλέντια των Πατρινών. Και φυσικά µπίρες, πολλές µπίρες. Είναι βλασφηµία να ολοκληρώσει κάποιος το εργασιακό του ωράριο µια τέτοια ηµέρα και η µόνη αγωνία περιορίζεται στην ετοιµασία µιας καλής θράκας για τη θυσία ικανής ποσότητας κρέατος στις λαβωµένες σχάρες. Όταν ο καιρός ευνοεί µε µια λιακάδα, πηγαδάκια στήνονται εδώ κι εκεί απολαµβάνοντας το παραδοσιακό σουβλάκι συνοδεία πειραγµάτων και αστεϊσµών.
Τώρα που η άνοιξη καραδοκεί να εκθρονίσει τον χειµώνα, θα ανηφορίσω λίγα χιλιόµετρα έξω από την πόλη, ώστε να παρηγορήσω τις ανυπόµονες κερασιές και αµυγδαλιές που, τινάζοντας τα κλαδιά τους, απαιτούν ένα ευωδιαστό µεθύσι. Μόνο που η τσίκνα επικρατεί και περιπαίζει την όσφρησή µας. Πιάτο η Πάτρα και ο χειµώνας δηλώνει την παρουσία του µε µια εικονική οµίχλη. Νεφελώδη µικρά καλλιτεχνήµατα ξεπηδούν από τις ψησταριές σαν άτακτα παιδαρέλια, ενώ τα πιο µεγάλα σύννεφα τα εποπτεύουν, µην τύχει και τα κάψει ο ήλιος σαν ανεβούν ψηλότερα.
Είναι η ώρα που στον πεζόδροµο της Ρήγα Φεραίου ο κόσµος συνωστίζεται για να απολαύσει τα καρναβαλικά δρώµενα. Προτιµώ να χαζέψω από τις αγαπηµένες µου σκάλες της Πατρέως το πολύχρωµο µωσαϊκό των τραπεζιών που στήνονται κατά µήκος της Ηφαίστου, και να ακούσω τις µπάντες στις τελευταίες τους πρόβες, πριν όλα ετοιµαστούν για το µεσηµεριανό τσιµπούσι.
∆εν πρέπει να χασοµεράµε γιατί το βραδάκι έχουµε να πάµε σ’ έναν γάµο, εκεί στην Άνω Πόλη. Παντρεύουµε τη Γιαννούλα την Κουλουρού για πολλοστή φορά! Όπως πληροφορούµαι από το βιβλίο του Νίκου Πολίτη Οι ωραίοι τρελοί της Πάτρας, πρόκειται για υπαρκτό πρόσωπο, είναι µια φτωχή και αφελής γυναίκα που συγκέντρωνε τα προς το ζην πουλώντας κουλούρια. Τον µεγάλο της καηµό και πόνο, µην τυχόν και µείνει γεροντοκόρη, εκµεταλλεύτηκε µια παρέα παλαιών Πατρινών µε αρχηγό τον Περικλή Γιογκαράκη. Προκειµένου να σπάνε πλάκα, κατάφερναν να την πείθουν να συµµετέχει σε αρκετούς απραγµατοποίητους γάµους κατά την περίοδο 1914-1923. Ο δήθεν γάµος της µε τον τότε πρόεδρο της Αµερικής Ουίλσον επικράτησε ως δρώµενο της Τσικνοπέµπτης µέχρι και σήµερα. Οι ψεύτικες ερωτικές επιστολές πιστοποιούσαν στην καρδιά της Γιαννούλας τη βαθύτατη αγάπη που έτρεφε ο πρόεδρος γι’ αυτήν. Της έταζε µάλιστα χρήµατα πολλά και δώρα πολύτιµα. Σαν ήρθε η µέρα να τον συναντήσει, όλοι ήταν στο πόδι. Αφού την στόλισαν µε κουρελάκια στα µαλλιά, πλήθος κόσµου την συνόδευσε ως το λιµάνι. Βλέπετε, η ελπίδα κατέφθανε από την Αµερική και µάλιστα διά θαλάσσης. Πράγµατι, κάποιος είχε ντυθεί πρόεδρος Ουίλσον, είχε βάψει τα µαλλιά του λίγο γκρίζα και στα χέρια του µετέφερε τη βαλίτσα µε τα δώρα για τη µνηστή του.
Κατά τον γυρισµό τους, ένας επιτήδειος αλητάκος πήδηξε στην άµαξα και έκλεψε τη βαλίτσα, στήνοντας έτσι το σκηνικό της εγκατάλειψης. Με την πρόφαση πώς θα έπιανε τον κλεφτάκο, ο πρόεδρος πήδηξε κι αυτός και χάθηκε µια για πάντα, αφήνοντας απαρηγόρητη τη Γιαννούλα στην άµοιρη τύχη της. Με την Κατοχή, η ιστορία ξεχάστηκε, µαζί και η ηρωίδα µας, που βρέθηκε µια µέρα νεκρή στο σπιτάκι της.
Στις µέρες µας, η ποµπή ξεκινάει από τα Ταµπάχανα ή την Αγία Αικατερίνη, συνοικίες της παλιάς Πάτρας. Το ένδυµα επίσηµα καρναβαλικό, ενώ τη νύφη µπορεί να την υποδύεται ακόµη και άντρας. Πολυτελή αυτοκίνητα αντίκες επιστρατεύονται για το επίσηµο της τελετής, ενώ κουστωδία µετά µουσικής ακολουθεί το στολισµένο άρµα µε τη νυφική παστάδα, κατεβαίνοντας την οδό Γερµανού ως το λιµάνι. Από τα µπαλκόνια ζητωκραυγάζουν και ραίνουν τη νύφη όχι µε ρύζι µα µε χαρτοπόλεµο, ενώ η Γιαννούλα περιχαρής χαιρετά το πλήθος και πετάει σοκολάτες. Ακολουθούµε κι εµείς και, ενώ όλοι είναι ευτυχισµένοι, συλλογιέµαι ποια άραγε κατηφόρα µπορεί να οδηγήσει σε κορυφή; Ένα πυροτέχνηµα τα όνειρα της Γιαννούλας, όπως αυτά στον ουρανό του λιµανιού, που θαρρείς οι σπίθες τους θα κάψουν το ολόλευκο φόρεµά της. Στην επιστροφή θα ολοκληρωθεί το καθιερωµένο φιάσκο µε τον γαµπρό να το σκάει.
Με το πέρας της παρέλασης, ο κόσµος θα ξεχυθεί στη Γερµανού. Μικρές µπαλαρίνες, κλόουν, πριγκίπισσες και πειρατές θα ικετεύουν τους γονείς για ένα µπαλόνι ή γλειφιτζούρι από τους πάγκους των µικροπωλητών. Πρόσωπα κεφάτα και φασαριόζικα – µα πώς γίνεται πάντα να αντιλαµβάνοµαι αλλιώς τα πάντα; Πίσω απ’ τις τέντες των πάγκων, µικρές λάµπες γιγαντώνουν τις ανθρώπινες σκιές. Απ’ την οµίχλη της ψησταριάς ξεπετάγεται µια µαύρη φιγούρα µε ηµίψηλο καπέλο, ενώ την ίδια στιγµή σκοντάφτει επίτηδες πάνω µου ένας σκελετός µε κρυµµένο πρόσωπο, διεκδικώντας τουλάχιστον το µειδίαµά µου.
Αποστασιοποιηµένη στην αρχή της οδού µεταπηδώ από το θρίλερ στο δράµα, καθώς κοιτώ χαµηλά τα λασπωµένα πια κοµφετί και τις σερπαντίνες να χάνουν σταδιακά την εφήµερη λάµψη τους. Ο φωτισµός λιγοστός, δυο τρεις άντρες ντυµένοι ναύτες κατηφορίζουν αγκαλιά µε µασκαρεµένες γυναίκες ελευθέρων ηθών και µετέχω στα Κόκκινα φανάρια του Γεωργιάδη. Όσκαρ σκηνοθεσίας αυτή η βραδιά, σκέφτοµαι όταν αποφασίζω να τα πιω στο µπαρ «Ιανός». Καθόλου τυχαία, θα επιλέξω αυτόν τον διµούτσουνο ρωµαϊκό θεό για να µου επιβεβαιώσει το δίπολο της ανθρώπινης φύσης. Εξάλλου, θλιβερό ή µη, όλοι παίζουµε ρόλους σ’ αυτήν τη ζωή, µε µάσκα ή χωρίς.

Προδιαγραφές

  • Χάρτης: