Στα μονοπάτια του Πάρνωνα

Πεζοπορώντας στο φιλόξενο βουνό

  • Έλενα Κολλάτου
  • Έλενα Κολλάτου
  • Λεωνίδας Τούμπανος
Στον Πάρνωνα όλα ξεκινάνε από τη φιλοξενία και τη ζεστασιά. Η οικειότητα και το χαμόγελο των ανθρώπων θα χαλαρώσουν και θα γλυκάνουν το μέσα σου σχεδόν ακαριαία. Εδώ αποκλείεται να νιώσεις ξένος. Αν σε αυτή την εξαιρετική συνθήκη προσθέσεις έλατα, πλατάνια, καστανιές και καρυδιές, πετρόχτιστα σπίτια, τρεχούμενα νερά και αμέτρητα μονοπάτια, έχεις τον απόλυτο προορισμό για φυσιολάτρες – και όχι μόνο. Σε απόσταση μόλις δυόμιση ωρών από την Αθήνα, ο Πάρνωνας είναι ένας τόπος που σε δένει με τα μάγια του, γι’ αυτό και όλοι επανέρχονται με κάθε ευκαιρία.

Καταρράκτης Λούλουγκα

Αφήνοντας πίσω μας το Άστρος, πήραμε τον δρόμο για τη γραφική Καστάνιτσα. Ο παραδοσιακός κατάλευκος οικισμός απλώνεται αρμονικά στην πλαγιά του βουνού, και σε προδιαθέτει θετικά για τη συνέχεια. Στη διακλάδωση του δρόμου Καστάνιτσας - Πραστού κάναμε την πρώτη μας στάση. Εδώ ήταν το ραντεβού μας με τον Γιώργο Μονιό και τον Δημήτρη Κουρόγιωργα από την Explore Peloponnese, για να πεζοπορήσουμε παρέα ένα κομμάτι του Πάρνωνα που ξεκινά από το φαράγγι της Μαζιάς και φτάνει μέχρι τον καταρράκτη Λούλουγκα. Η διαδρομή δεν είναι ιδιαίτερης δυσκολίας, καθώς όμως το μονοπάτι δεν είναι παντού ευδιάκριτο, κρίνεται απαραίτητη η συνοδεία έμπειρου οδηγού. Τα μονοπάτια στον Πάρνωνα ξεπερνούν σε μήκος τα 200 χλμ., καλύπτοντας όλη την έκταση από τη Βόρεια Κυνουρία μέχρι το νότιο τμήμα της, και τη λεγόμενη Τσακωνιά. Η διάνοιξη και η σήμανση δεν έχουν ολοκληρωθεί σε όλα τα τμήματα, γι’ αυτό αν κάποιος θέλει να τα περπατήσει καλό είναι να επικοινωνήσει με κάποιον από τους τοπικούς φορείς. Η διαδρομή για τον καταρράκτη Λούλουγκα ξεκινάει σχεδόν μέσα από το ποτάμι, πριν ανηφορίσει μέσα από βελανιδιές, πουρναριές και σχίνους για να κατηφορίσει αργότερα και πάλι. «Λόγω έλλειψης βροχοπτώσεων το ποτάμι φέτος είναι στεγνό», μας είχαν ενημερώσει προτού ξεκινήσουμε. Μετά 45 λεπτά, φτάνουμε σε ένα – επίσης στεγνό – άνοιγμα, όπου υπό διαφορετικές συνθήκες συναντιούνται τρία ποτάμια. Λίγο πριν το στένωμα που οδηγείστον καταρράκτη, το νερό κάνει αισθητή την παρουσία του. Ο έντονος ήχος από τα νερά που κατακρημνίζονται, μπερδεύεται με τις κουβέντες. Προχωρώντας βαθύτερα, βαδίζοντας προσεκτικά από πέτρα σε πέτρα, νιώθουμε την αλλαγή στη θερμοκρασία και σχεδόν ολόκληρο το σώμα μας αγκαλιάζεται από τα λεία, σμιλεμένα απ’ το νερό βράχια. Ο καταρράκτης Λούλουγκα είναι ένα εντυπωσιακό φυσικό μνημείο ύψους 30 μέτρων. Πέφτοντας από τόσο ψηλά, το νερό σχηματίζει στο έδαφος μικρή λίμνη έχοντας, με το πέρασμα του χρόνου, δημιουργήσει γύρω της μικρές σπηλιές. Τοπίο με έντονη ενέργεια,καθίσαμε για λίγο σιωπηλοί να το απολαύσουμε πριν πάρουμε τον δρόμο της εξόδου από το φαράγγι.

Πλάτανος, Φαράγγι Λεπίδας

Είναι ένα καταπράσινο πέτρινο χωριό χτισμένο χαμηλά στην πλαγιά του βουνού. Το όνομά του δεν δόθηκε τυχαία… Πλάτανος, από τα αμέτρητα πλατάνια και, κατ’ επέκταση, τα άφθονα νερά του. Τι κι αν τα δέντρα είναι γυμνά! Οι δρόμοι γεμάτοι με πορτοκαλοκόκκινα φύλλα, δίνουν αυτήν την ιδιαίτερη γοητεία του χειμερινού τοπίου. Παρκάραμε το αυτοκίνητο στον μικρό καταρράκτη που βρίσκεται ακριβώς επάνω την πλατεία (!) και κατηφορίσαμε πεζοί ως το ποτάμι για να θαυμάσουμε το πέτρινο γεφύρι στη γυμνή χειμερινή φύση. Από την πλατεία ξεκινάει το μονοπάτι που οδηγεί στη Σίταινα, και για να το περπατήσεις δεν έχεις παρά να ακολουθήσεις την πυκνή σήμανση με το χαρακτηριστικό αστεράκι της Τσακωνιάς.Θες το γαλήνιο τοπίο, το κελάρυσμα του νερού κι οι μυρωδιές από τις καπνοδόχους μας άνοιξαν την όρεξη. Η χαμογελαστή κυρία Άννα είναι ιδιοκτήτρια του ομώνυμου ξενώνα στον Πλάτανο και εκτός από φιλοξενία, προσφέρει σπιτικό φαγητό από τα χεράκια της. Δοκιμάσαμε μια υπέροχη σπανακόπιτα και παραδοσιακά σουτζουκάκια κουβεντιάζοντας, παρέα με τον γιο της, για τις γιορτές που γίνονται κάθε χρόνο στο χωριό. Η καρδιά μας ξεχώρισε τη Γιορτή των Κερασιών. Γίνεται τον Μάιο, όταν συλλέγονται τα πρώιμα κεράσια και οι νοικοκυρές φτιάχνουν γλυκά και κερασόπιτες για να προσφέρουν στους επισκέπτες. «Φεύγοντας, πρέπει οπωσδήποτε να κάνετε μια στάση στον καταρράκτη Μελίσσι», θα μας πουν. «Στο σημείο που ο δρόμος κάνει ένα πλάτωμα, θα δείτε τη σχετική σήμανση. Αφήστε το αυτοκίνητο και ακολουθήστε το μονοπάτι. Πραγματικά αξίζει!». Έτσι και κάναμε. Μετά από μια δεκάλεπτη πεζοπορία, βρεθήκαμε μπροστά σε ένα υπέροχο θέαμα, αρχικά με τη θέα του ποταμού από ψηλά, και έπειτα δίπλα στο νερό που ρέει καθάριο και γάργαρο στο φαράγγι. Ανάμεσα στους μεγάλους κάτασπρους βράχους σχηματίζονται μικρές κολυμπήθρες, ενώ σε αρκετά σημεία έχουν ριζώσει μες στο νερό πλατάνια, δημιουργώντας ένα θέαμα μοναδικό. Καθίσαμε για λίγοπαρατηρώντας τις μικρές δίνες που σχηματίζονταν γύρω από τις ρίζες των δέντρων και ξεπλύναμε έγνοιες και σκοτούρες στην ορμή του νερού. Πόσο πιο απλά μοιάζουν – και έίναι – τα πράγματα όταν είσαι κοντά στη φύση! Όλα αποκαθηλώνονται στη σωστή τους διάσταση...

Άγιος Ιωάννης ­- Μονή Μαλεβής - Καταρράκτης Λεπίδας

Η μέρα έχει χαράξει και κατά διαστήματα καλημεριζόμαστε με διάφορα πουλιά, που στέκονται για λίγο, μας κοιτούν και χάνονται. Βρισκόμαστε ήδη στη διαδρομή για τον περίφημο καταρράκτη της Λεπίδας, που ξεκινά από το γραφικό χωριό του Αγίου Ιωάννη. Όπου να 'ναι θ' ακουστεί και ο ήχος του νερού. Μετά από σύντομη πεζοπορία αντικρύζουμε τον εντυπωσιακό καταρράκτη. Ο ήχος και η εικόνα του νερού που κατακρημνίζεται ορμητικά, πάντα συγκινεί και χαλαρώνει. Έκλεισα τα μάτια και άνοιξα την ψυχή μου να χωρέσω την ευλογία της φύσης και της ύπαρξης. Για τους προχωρημένους της πεζοπορίας, το μονοπάτι συνεχίζει προς την ιστορική Μονή Μαλεβής με τη θαυματουργή εικόνα του ευαγγελιστή Λουκά. Εμείς προσεγγίσαμε οδικώς το μοναστήρι, προκειμένου να ανηφορίσουμε στο λόφο με το κεδροδάσος. Ένα προσκύνημα... διαφορετικό σε ένα δάσος μοναδικό στην Ευρώπη, γεμάτο με πυκνή βλάστηση από μυρωδάτους κέδρους. Στο σημείο όπου ξεκινά και η ανάβαση στη μεγάλη Τούρλα, την κορυφή του Πάρνωνα, ξαπλώσαμε κάτω από τα δέντρα να αισθανθούμε τη γη, και απλά αφεθήκαμε στη μυρωδιά του χώματος και στο κελάηδισμα των πουλιών. Δεν είναι άλλωστε ζητούμενο η εκτέλεση άθλων, αλλά η επανασύνδεση του γύρω με το μέσα μας.

Τα μονοπάτια στον Πάρνωνα ξεπερνούν σε μήκος τα 200 χλμ.,καλύπτοντας όλη την έκταση απότη Βόρεια Κυνουρία μέχρι το νότιο τμήμα της, και τη λεγόμενη Τσακωνιά.

Ο Γιώργος Μονιός, μέλος της ομάδας Εxplore Peloponnese, στον καταράκτη του Λούλουγκα.
Το εκπληκτικό φαράγγι της Μαζιάς.
Παρεκκλήσι στη Μονή Μαλεβής.
Ο καταράκτης στην κεντρική πλατεία του Πλατάνου.
Φαράγγι Μαζιάς.
Πλάτανος.

Πόσο πιο απλά μοιάζουν και είναι τα πράγματα όταν είσαι κοντά στη φύση! Όλα αποκαθηλώνονται στη σωστή τους διάσταση...

Αφού γεμίσαμε τα πνευμόνια μας με φρέσκο αέρα, πήραμε τη διακλάδωση του μονοπατιού για τον Άγιο Πέτρο, το κεφαλοχώρι της περιοχής. Εδώ συναντήσαμε την κυρία Βάσω Καραματζάνη, πρόεδρο του Πολιτιστικού και Φυσιολατρικού Συλλόγου του χωριού, η οποία μας μίλησε για την πλούσια ιστορία του. Γεμάτο από πετρόχτιστα αρχοντικά, ανάμεσά τους ξεχωρίζει ο πρόσφατα ανακαινισμένος Πύργος του Τρικαλίτη. Η υπέροχη πλατεία με την πανοραμική θέα περιστοιχίζεται από την εκκλησία, τα καφενεία και τα μπακάλικα. Το χωριό παραμένει ζωντανό όλο το χρόνο καθώς οι προσκυνητές του Μοναστηριού της Μαλεβής σταθμεύουν εδώ για ξεκούραση. Καθώς θέλαμε να περιηγηθούμε στα γύρω μονοπάτια και το ποτάμι που περνάει κάτω από το χωριό, η κυρία Βάσω μάς σύστησε τον Θανάση Κολοβό, ή Μαρτσίκα, όπως είναι το παρατσούκλι του. Κτηνοτρόφος της περιοχής, ξέρει καλά τα μονοπάτια και θα μας οδηγήσει με ασφάλεια. Με τον Μαρτσίκα κατηφορίσαμε τους τελευταίους απότομους δρόμους του χωριού και στρίψαμε αμέτρητες φορές σε δρομάκια σκεπασμένα με ξερά πλατανόφυλλα, αγριοκάστανα και βελανίδια. Το σίγουρο είναι πως αν δεν ήταν μαζί μας θα είχαμε χαθεί. «Αυτό το μονοπάτι ήταν το μόνο που συνέδεε τον Άγιο Πέτρο με τα άλλα χωριά», θα μας πει ο Θανάσης, φτάνοντας στο ποτάμι, ενώ μας δείχνει και το πέτρινο γεφύρι. Περνώντας στην απέναντι πλευρά της πλαγιάς, κατευθυνόμαστε προς τον παλιό πέτρινο νερόμυλο. Μισογκρεμισμένος σήμερα, στέκει στην μια όχθη του ποταμού και, σε απόλυτη αρμονία με το περιβάλλον του, αναμένει καρτερικά να παραδοθεί πλήρως στη γύρω βλάστηση, ολοκληρώνοντας την εγκόσμια παρουσία του. «Ολόκληρη η έκταση της κατάφυτης πλαγιάς, που σήμερα μοιάζει ανέγγιχτη από ανθρώπινο χέρι, καλλιεργούνταν με αμπέλια και η περιοχή παρήγαγε κρασί», θα μας πει ο Θανάσης φιλεύοντας τα καλούδια του τόπου του, κάστανα και καρύδια. Καθώς ο τρόπος της ζωής άλλαξε, τα αμπέλια εγκαταλείφθηκαν και μαζί τους άλλαξε και η όψη της πλαγιάς. Ανηφορίζοντας πίσω στον Άγιο Πέτρο, η μυρωδιά του φρεσκοψημένου ψωμιού μας τρέλανε τα ρουθούνια. Πόσες αναμνήσεις ξυπνάει μέσα σου αυτή η ζεστασιά του; Με καυτές τυρόπιτες στο χέρι, κάναμε βόλτα στα στενά του χωριού, χαζέψαμε τα όμορφα σπίτια και γευτήκαμε τη γαλήνη και την ηρεμία του τόπου, ανταλλάσσοντας φιλικές κουβέντες με τους φιλόξενους χωριανούς.

Άνω Δολιανά

Στα Άνω Δολιανά ήταν το ραντεβού μας με τον Γιώργο και τη Βίκυ Καραγιάννη, από την 5έντε, που μεταξύ άλλων ασχολείται με περιηγητικές και βιωματικές δραστηριότητες στη φύση. Είναι οι κατάλληλοι να μας συστήσουν τα μονοπάτια γύρω από το χωριό. Η Βίκυ μας μίλησε για την ιστορία των Δολιανών, ένα παραθεριστικό στην ουσία χωριό, που σχεδόν ερημώνει το χειμώνα. Οι κάτοικοι είχαν και έχουν διπλές κατοικίες: τα Κάτω Δολιανά, σε χαμηλότερο υψόμετρο, για τη διαχείμαση, τα Άνω Δολιανά για το καλοκαίρι. Ολόκληρο το χωριό – κάτοικοι, οικοσκευές και ζώα – μετακινούνταν την άνοιξη και το φθινόπωρο, πάνω - κάτω και αντίστροφα. Ακόμη και σήμερα αυτή η παράδοση παραμένει ζωντανή. Κάθε χρόνο τον Νοέμβρη, η μέρα της μετοίκισης γιορτάζεται με τη μεταφορά της εικόνας του Αϊ Γιώργη ανάμεσα στα δύο χωριά, που γίνεται πεζοπορώντας, συνοδεία μεγάλης πομπής από πλήθος κόσμου, ντόπιων και επισκεπτών. Ο Γιώργος μας ξενάγησε σε πολλές περιπατητικές και ποδηλατικές διαδρομές που περιστοιχίζουν τα Δολιανά. Υπάρχουν τόσα μονοπάτια να περπατήσει κανείς... Άλλα εύκολα και χαλαρά κι άλλα περισσότερο απαιτητικά, σε κυκλικές, ή μη διαδρομές. Όρεξη να’ χεις να περπατάς και να ανακαλύπτεις τις ομορφιές του τόπου. Όμοια και την ιστορία του, που καθώς φαίνεται πηγαίνει πίσω στους αρχαίους χρόνους. Και στη σύγχρονη ιστορία όμως, τα Δολιανά έχουν να καυχιόνται πως διαδραμάτισαν καίριο ρόλο στην Επανάσταση του 1821. Λόγω της στρατηγικής τους θέσης, εδώ ταμπουρώθηκε ο Νικηταράς αντιμετωπίζοντας με επιτυχία τους Τούρκους. Διαθέτουν μάλιστα Ιστορικό και Εθνογραφικό Μουσείο, όπου θα δείτε αναπαραστάσεις της ιστορικής μάχης και πολλές ακόμη κατατοπιστικές πληροφορίες. Μια ακόμη ενδιαφέρουσα διαδρομή ξεκινάει πίσω ακριβώς από το Κτήμα Τσέλεπου και το επισκέψιμο οινοποιείο του. Περνάς μέσα από τους αμπελώνες και, λίγο πιο κάτω, συναντιέσαι με έναν πέτρινο ληνό (πατητήρι σταφυλιών) παραδομένο στο πέρασμα του χρόνου. Το τοπίο – χωρίς καμιά υπερβολή – θυμίζει και έχει αύρα Τοσκάνης. Ειδικά το σούρουπο, που ο αμπελώνας έχει φόντο τη δύση του ηλίου, τα χρώματα είναι μαγευτικά. Αξίζει λοιπόν σίγουρα μια επίσκεψη ως εδώ, ακόμη κι αν δεν έχεις τη διάθεση να περπατήσεις ολόκληρο το μονοπάτι. Μόνο να ρουφήξεις αυτή τη θέα παρέα με ένα ποτήρι κρασί, είναι - πιστέψτε με - αρκετό.

Πλατάνι ριζωμένο στο νερό, στη διαδρομή για τον Καταρράκτη Μελίσσι.
Καστάνιτσα.
Καταρράκτης Λεπίδας.
Κεδρόδασος στη Μονή Μαλεβής.
Πεζοπορία στο Φαράγγι της Μαζιάς.
Ο Δημήτρης Κουρόγιωργας, μέλος της ομάδας Εxplore Peloponnese, στον καταρράκτη του Λούλουγκα.
Μεταβυζαντινός Ναός Αγίου Γεωργίου στον Άγιο Ιωάννη
Παλιό κουρείο στα Άνω Δολιανά

info's

Διαμονή

Airbnb A Tsella mi. Ζεστασιά και φιλοξενία με παραδοσιακό άρωμα, στο κατάλληλα διαμορφωμένο πατρικό σπίτι της κ. Κατερίνας Λεονταρίτου στη γραφική Καστάνιτσα. Τηλ.: 6947 439026, FB: Airbnb Α Τσέλλα μι.

Ξενώνας Άννα στον Πλάτανο. Στο αμφιθεατρικό γραφικό χωριό των νερών και των πλατάνων, ο παραδοσιακός ξενώνας της Άννας προσφέρει άνετα δωμάτια με θέα τον καταπράσινο Πάρνωνα, αλλά και πεντανόστιμο σπιτικό φαγητό. Τηλ.: 27550 51768, 6976 623099, 6974 817379, www.xenonas-platanos.gr.

Abelos Villas στον Άγιο Ιωάννη. Διαμερίσματα που έχουν δημιουργηθεί με προσωπική φροντίδα και φινέτσα, για να προσφέρουν άνεση και θαλπωρή στους επισκέπτες τους. Τηλ.: 6978 185988, www.abelosvillas.gr.

Parnon Hotel στον Άγιο Πέτρο. Το πρόσφατα ανακαινισμένο ξενοδοχείο «Πάρνων» παρέχει άνετη και ευχάριστη διαμονή στο πανέμορφο πετρόχτιστο κεφαλοχώρι Τηλ.: 27920 31196, 6949 441482, www.hotelparnon.gr.

Ξενώνας Erasmion. Χτισμένος με πέτρα, μέσα σε ένα απαράμιλλου κάλλους φυσικό τοπίο στα Άνω Δολιανά, παρέχει χαλάρωση, γαλήνη και ευεξία σε όσους επιθυμούν να αποδράσουν στην ορεινή Αρκαδία. Τηλ.: 27102 34073, www.erasmion.gr.

Προϊόντα

Κτήμα Τσέλεπου. Ο Γιάννης και η Αμαλία Τσέλεπου επέλεξαν τους χωμάτινους λόφους στις παρυφές του Πάρνωνα, για να φυτέψουν τους αμπελώνες τους και να ιδρύσουν το Κτήμα Τσέλεπου. Βρίσκεται στο νοτιανατολικό άκρο του οροπεδίου της Μαντινείας, και είναι ανοιχτό σε επισκέψεις προσφέροντας οινικές περιηγήσεις σε πλούσιες γεύσεις κι αρώματα. Τηλ.: 27105 44440 - 50.

Ο Καραματζάνης στον Άγιο Ιωάννη, είναι ένα εργαστήριο παραδοσιακών τυροκομικών προϊόντων που φτιάχνονται με αγάπη και αγνό φρέσκο γάλα. Θα γευτείτε ντόπια κεφαλογραβιέρα, φέτα, ανθότυρο, γιαούρτι και μανουρομυζήθρα. Τηλ.: 21221 49271, www.karamantzanis.4ty.gr.

Παραδοσιακά χειροποίητα ζυμαρικά, θα αγοράσετε από το εργαστήριο Μαλέβος στον Άγιο Πέτρο. Θα βρείτε επίσης ντόπιο μέλι και τυριά, χειροποίητες μαρμελάδες και γλυκά του κουταλιού. Τηλ.: 6972 308618, 6976 232774.

Δραστηριότητες

Explore Peloponnese στο Άστρος. Ο Γιώργος Μονιός και ο Δημήτρης Κουρόγιωργας μοιράζονται μοναδικές εμπειρίες στη φύση, πεζοπορώντας ή ποδηλατώντας στα πανέμορφα μονοπάτια και τους παραδοσιακούς οικισμούς του Πάρνωνα – και όχι μόνο. Τηλ.: 6976 991029, FB: Explore Peloponnese.

5ΕΝΤΕ στα Άνω Δολιανά. Ο Γιώργος και η Βίκυ Καραγιάννη προσφέρουν πλήθος τουριστικών, φυσιολατρικών και καλλιτεχνικών δραστηριοτήτων για χαλάρωση στη φύση και γνωριμία με την ιστορία του τόπου. Επιπλέον, έχουν δημιουργήσει το Ονειρολόγιον, ένα παραδοσιακό καφενείο όπου υποδέχονται φίλους και επισκέπτες. Τηλ.: 6972 582918, www.5ente.com.

Θερμές ευχαριστίες στον αντιδήμαρχο, κ. Γιώργο Γαρδικιώτη, την πρόεδρο της Ένωσης Τουριστικών Καταλυμάτων Ανατολικής Αρκαδίας, κ. Βίβιαν Μανωλέσου, και όλους όσους συνέφεραν στο οδοιπορικό μας.

Θα το βρείτε στο

τεύχος 128

Εγγραφή στο newsletter

Please enable the javascript to submit this form


0
Shares

Σας αρέσει το site μας?

Ακολουθήστε μας στα social και δεν θα το μετανιώσετε...

0
Shares